Teknik Analiz Neden Yanıldı?
Ne Yıldı ama!
2022’yi geride bırakırken tüm kripto markette iflasları, dolandırıcıları, hackleri, rug pulları, kısaca tüm çöküşleri tekrar hatırlamaya gerek yok. Bu kaotik, öngörülemez piyasada başarılı tahmin modelleri oluşturan ve oluşturduğunu söyleyen ama çok da bir numarası olmayan sayısız teknik analistin nasıl yanıldığı üstünde duralım mı?
Merak etmeyin herkese sallarken iğneyi kendime de batıracağım. Tek tesellim benim analizlerim sadece beni üzdü. Ama geri kalanı için aynı şeyi söylemek mümkün değil.
Başlıklar
Peki Tüm Bunlar Neden Oldu? Teknik Analiz Modellemeleri?
Bir analist için influencer olmanın nesi kötü olabilir?
Bu sene benim de takip ettiğim ve modellemelerini beğendiğim sayısız analist yanıldı. Öyle küçük hatalar da değil, o kadar sefil bir durumdu ki bunları konuşmak hoşumuza gitmiyor. Özgüveni yıkacak yanlışlar bunlar. Ama hadi konuşalım ve buradan bir şey öğrenebilir miyiz bakalım…
2022 Başlarken…
Bitcoin 2021’de all time high (ATH) yapıp 68 Bin dolarları gördü. Sonrasında düşüşle 1 Ocak 2022’yi 46230 Dolarla açtığında teknik analistler, onchain analistleri ve bazı temel analistler bunun 100 Bin dolardan önceki gerileme olduğunu söylüyorlardı. Düşüş devam ettikçe analistler boğa yönlü sinyalleri ve fiyat tahmin modellerini üzerimize yağdırıyordu. 100K’lar 200K’lar havada uçuyordu.
Miladı dolmuş efsaneler de sık kullandığımız temel görüşlerden biriydi. “Bitcoin deflasyonist bir araçtır.” Bunu söylememize neden olan dinamiklerin değiştiğini anlamamız zaman aldı. Görülmemiş bir enflasyon dünyayı sarmalamışken arzı sınırlı bir varlık ne kadar düşebilir ki?
Teknik analiz marketi etkileyen temel faktörleri göz ardı edebilirler ve genelde ederler de! “Fiyat her şeyi söyler.” Buna tamamen katılmıyorum ve tamamen yanlışlamıyorum. Çünkü düşüşleri ateşleyecek travmatik olaylardan önce tarihsel olarak çok başarılı işler çıkarmış dostlara sahibim. “Bir şey olacak ve fiyat şu tarihler arasında %50 düşecek” diyen dostum haklıydı. “Burası dip olacak ve sonra yükselecek” dediğinde ise yanılmıştı. İlk söz bir analize dayanırken ikincisi daha çok bir ümitti!
FED’in parasal sıkılaştırma politikalarını küçümsemek analistlerin en büyük hatası oldu. Temel dinamikler görmezden gelindi. Doğru analizlere karşı yanlış pozisyonlar alındı. Bu nasıl oluyor diye sormayın deneyimlemeniz lazım.
Ana trend yönü de sık sık görmezden gelinenlerdendi ve sürekli ne zaman, nasıl döneceği düşünüldü. Daha tam oluşmamışken dönüş formasyonları arandı. Yükseliş yönlü sinyaller düşüş yönlü sinyallere oranla daha güçlü olduğu zamanlarda fiyatın kaderini etkileyen temel faktörlerin görmezden gelinmesi genel olarak analistleri yanıltan şey oldu.
Düşüş derinleştikçe ümitsiz bir şekilde daha fazla yükseliş yönlü analiz görüyordum. Ne ironi ama!
5 yıl sonra Kripto paralar
Eğer 2018’de fiyatın beş yıl sonra aynı yere geleceğini söyleseydiniz size inanmazdım. Hala genç olan kripto market beş yıl içinde çok şey yaşadı. Dünya çapında yaygınlaştı, cüzdan sayıları hızla arttı, market güçlü bir şekilde büyüdü. Sorunlara karşı sayısız yeni çözüm üretildi ve benimsendi. Şimdi aynı noktaya geri döndük. 2018’de çöküş derinleşirken “bu bir ponzi” diyen finans uzmanları ve ekonomistler aynı plağı yine çalıyorlar.
Bir analist için influencer olmanın nesi kötü olabilir demiştik. Açıklayalım, bu insanların asıl amacı para kazanmak değildir, haklı çıkmaktır. -En azından çoğu için böyledir- Bu entelektüel bir çaba da içermez ayrıca. İnsanlara duymak istediğini söyleyen birinden daha kötü ne olabilir? Haklı çıkma dürtüleri ve takipçilerine istediklerini verme ihtiyacı yükseliş yönlü analizler yapmaya iter. Daha da ileri gidip yıl sonu şu fiyata gelmezse hesabımı kapatıyorum’a kadar vardırırlar. Elbette hesaplarını kapatmayacaklar. Hata yaptığı için istifa eden bir siyasetçi ne kadar nadirse böyle bir influencer da o kadar nadirdir. Adam tahminleri doğru çıktığı için para kazanmıyor, insanlar ona inandığı için para kazanıyor ve her zaman inanacak birilerini bulacak. Çünkü yüzbinlerce takipçi yanılıyor olamaz değil mi? 
Bana gelecek olursak yukarıda saydığım hatalardan birkaçını ben de yaptım. FED’in para politikalarını hafife almak en büyük hatamdı. Hep para basan bir FED görmüştük, parasal sıkılaştırma yapan faiz arttıran bir FED neye benzer ve marketi ne kadar etkiler bunu deneyimlememiştik. Faiz artıran bir FED ile çilekli pasta arasındaki farkı sorsaydınız bilmiyorum derdim. Pastadan payımıza düşeni aldık.
Bunları söylemekten geri durmuyorum çünkü yılların deneyimli analistlerinin, uzmanlarının neler yaptığını gördüm.
Size harika bir yıl dilerim,
Esenlikle…
Cengizhan Selçuk
Önceki yazımı okumadıysanız: Kripto Para Fiyat Hareketleri & Teknik Analiz Ekolleri
Sevdiğim bir trader olan Jason Shapiro’nun küçük bir videosunu bırakıyorum buraya, kendisi Jim Cramer’i ayrıca sever. 🙂