Metaverse Nedir?
Metaverse ya da sanal evren, insanların hiçbir fiziksel çaba harcamadan artırılmış sanal gerçeklik cihazları sayesinde tamamen zihinsel olarak kendilerini orada hissettikleri algısal evrene denir. Bu sanal evren, bilgisayarlar, android cihazlar ve 3D cihazlar sayesinde insan bilişinin yapay fiziksel bir ortama dâhil olmasını sağlamaktadır.
“Metaverse” kelimesinin izi genellikle Neal Stephenson’ın 1992 distopik, siberpunk romanı Snow Crash’e kadar uzanıyor ve çoğu kişi, Earnest Cline’ın 2011 romanı Ready Player One’ın kalbindeki gözleri kamaştıran deneyim savaşında daha yeni bir ilham görür. Bununla birlikte, metaverse bilimkurgu türünden uzaktır.
Çevrimiçi topluluklar en az 1980’lerin ortasından beri vardır ve 1990’larda sohbet odaları, AOL anlık mesajlaşma ve ilk sosyal medya siteleriyle büyümüştür. World of Warcraft oyunu 2000’lerin başında milyonlarca kişi için kalıcı bir sosyal sahne haline gelmişve topluluklar oyunların içinde ve çevresinde filizlenmeye devam etmiştir. Bugün Fortnite’a giriş yapmak, bir konsol platformu üzerinden arkadaşlarla sohbete katılmak ve arkadaşlarla bir oyuna başlamak, özellikle genç nesiller için, diğer fiziksel etkileşimlerin çoğu kadar sosyal bir deneyimdir.
İster sanal gerçeklikte (VR), artırılmış gerçeklikte (AR) isterse sadece bir ekranda olsun, metaverse’in vaadi, zenginlik, sosyalleşme, üretkenlik, alışveriş ve eğlencede dijital ve fiziksel yaşamlarımızın daha fazla örtüşmesine izin vermektir. Bu 2 dünya zaten iç içe geçmiş bir durumda, kulaklığa gerek yok: Konum verileri aracılığıyla size arabanın ne kadar uzakta olduğunu söyleyen Uber uygulamasını bir düşünün. Önerilerde bulunmak üzere Netflix’in daha önce izlediklerinizi nasıl ölçtüğünü düşünün. Daha yeni iPhone’lardaki LiDAR tarayıcının sizin çevrenizi nasıl 3D taramasını yapabileceğini düşünün. Aslında, meta veri deposu (birçoğu tarafından “web3” olarak da bilinir) mevcut İnternetimizin bir evrimidir.
SANAL GERÇEKLİK (VR) NEDİR?
VR (Virtual Reality), sanal gerçeklik demektir. VR, bilgisayar simülasyonu gerçekliği olarak da adlandırılan sürükleyici bir deneyimdir. Gerçek bir ortamı kopyalayan veya hayali bir dünya yaratan görüntüler, sesler ve diğer duyumları üretmek için VR başlıklarını kullanan teknolojileri ifade etmektedir. VR, kullanıcıları tamamen sanal bir dünya içerisine sokmanın bir yoludur. Sanal gerçeklik ile hissedilen her şey bilgisayarlar tarafından yaratılmış üç boyutlu bir dünyadır. Yapay olarak ortam oluşturulduğunda kullanıcı gerçek dünyanın devre dışı kaldığına da ikna olur.
Sanal gerçeklikte 3D ortamlar görüntünün yanında hareket, duyma gibi başka duyulardan da yararlanır.
Sanal gerçeklik, yaygın olarak gerçek hayatta var olan veya olmayan yerlerin en az 3 boyutlu olarak bilgisayarlar ile yeniden oluşturulması ve gerçek gibi deneyimi sunması için kullanılmaktadır.
Sanal gerçeklik ile oluşturulan tanımlı uzayın içerisinde yaygın olarak eğitim, test, tedavi, eğlence, gözlem faaliyetleri yerine getirilebilmektedir.
ARTIRILMIŞ GERÇEKLİK (AR) NEDİR?
Artırılmış Gerçeklik (Augmented Reality) veya kısaca AR, çevremizdeki dünyada algıladığımız fiziksel unsurların, bilgisayar kaynaklı grafik, ses, video, GPS vb. veriler sayesinde birleştirilmesi sonucunda oluşturulan, etkileşimli ve gerçek zamanlı bir deneyim türüdür. Artırılmış Gerçeklik uygulamalarında kullanılan donanım ve yazılımlar sayesinde, çevremizde algıladığımız gerçek dünya üzerine sanal veriler eklenerek zenginleştirilir, başka bir değiş ile ‘’Artırılır’’.
Artırılmış Gerçeklik uygulamaları gerçekte özellikle 1990’lı yılların başlarından günümüze farklı alanlarda pek çok örneği olmasına karşın, tüm dünyada bilinirlik kazanması 2016 yılında PokemonGo uygulamasının ortaya çıkması ile olduğunu söyleyebiliriz. Uygulama telefonun kamera görüntüsü üzerine eklediği grafik, ses ve GPS verileri ile kullanıcılara etkileşimli ve gerçek zamanlı bir Artırılmış Gerçeklik deneyimi sunuyor.
Aynı dönemlerde gene IKEA’nın yayınlamış olduğu IKEA Place uygulaması ile bulundukları mekânlarda satın almak istedikleri mobilyaların o mekanlarda nasıl göründüğünü test edilebilir hale geldiler. Uygulama benzerlerinde olduğu gibi telefonun kamerasını kullanarak, kullanıcıların gerçek mekân görüntüleri üzerine mobilyaların 3 Boyutlu gerçekçi modellerini yerleştirerek, bu şekilde satın alma sürecinde yeni bir deneyim yaratmaktadır. Artırılmış Gerçeklik, Sanal Gerçeklikten (Virtual Reality) farklı olarak kullanıcıyı gerçeklikten koparacak şekilde bilgisayar kaynaklı bir sanal simülasyonun içerisine sokmuyor, bunun yerine mevcut gerçekliği zenginleştiriyor.
Artırılmış Gerçeklik uygulamalarında kullanılan gelişmiş sensörler ve çoklu algısal aktarım araçları ile, görsel ve işitsel algılarımızın yanı sıra koklama, dokunma ve hatta tat almaya dair algılarımız, bilgisayar verileri kullanılarak zenginleştirilebilmektedir.
Bu ve bunun gibi yazılarımızdan anında haberdar olmak için bizi sosyal medya hesaplarımızdan takip etmeyi ve telegram kanalımıza katılırsanız sevinirim. Buradan ulaşabilirsiniz. Neşeli günler dilerim!
Tavsiye Bağlantı: Yeni başlayanlar için Web3.0 rehberi -1
